Voorbeschouwing Amsterdam Fringe Festival

Bake that awesome pie / Kameroperahuis, foto: Erik Franssen

Bake that awesome pie / Kameroperahuis, foto: Erik Franssen

Vanavond start het Amsterdam Fringe Festival: elf dagen lang jong en losbandig theatertalent door heel Amsterdam, een beloftevol en grillig theaterfeest.

Bepaald geruisloos was het niet, de aanloop naar de aankomende editie van het Amsterdam Fringe Festival. Artistiek coördinator Anneke Jansen had vorig jaar haar laatste editie. De festivalorganisatie gooide er een vacature uit en hoopte per oktober een nieuw iemand in te kunnen werken. Keus viel op Rob Murray, een Zuid-Afrikaanse theatermaker die al twee keer op het festival te zien was.

Maar in april, toen Murray vanuit Zuid-Afrika al enkele maanden voor het festival werkzaam was, de programmering voor de aankomende editie praktisch rond had en bovendien voornemens was om naar Nederland te emigreren, verleende de Immigratie- en Naturalisatiedienst hem geen werkvergunning. De dienst achtte niet bewezen dat er binnen Europa geen kandidaten van gelijke geschiktheid zijn te vinden of als zodanig kunnen worden opgeleid. Bovendien is ‘niet gebleken (…) dat met de aanwezigheid van de vreemdeling (Murray) een Nederlands belang is gediend’, aldus het rapport.

‘Vervolgens hebben we een ervaren team ingezet dat het Fringe al een paar jaar meemaakt, en die draaien het nu. De selectie was door het grootste gedeelte nog gedaan door Rob, en daarnaast werken we voorlopig met een artistieke raad’, legt algemeen directeur Jeffrey Meulman uit. Die raad bestaat uit artiesten, oud-Fringe-makers en iemand uit de beeldende kunst. ‘En die hebben ons voorzien van input.’

Begin dit jaar konden jonge makers zich via een open inschrijving aanmelden voor het festival, dat wereldwijd in bijna tweehonderd steden plaatsvindt. Omdat de makers al worden geselecteerd voordat ze hun voorstelling gemaakt hebben, is het Fringe altijd een bont aanbod van wilde plannen en zeer wisselende uitvoeringen. Een goede tegenhanger van het meer prestigieuze Nederlands Theater Festival, dat gelijktijdig plaatsvindt. Met tachtig voorstellingen is het Fringe een blauwdruk van een enthousiaste groep aanstormende makers, waar kaf en koren nog niet van elkaar zijn gescheiden. Ruwe pitten en hier en daar een rotte appel dus.

De aanstormende garde laat zich volop inspireren door de wereld waarin ze leven, en vertaalt dat vervolgens in uiteenlopende vormen. Een van de spannendste voorstellingen is misschien wel Ejaculatio Praecox van het Antwerpse gezelschap Vulvia Group. Een theatrale aanklacht tegen kleinburgerlijkheid. Regisseur Julien Neirynck: ‘Het gaat over vier jonge mensen die een bunkervergadering houden, waar dat zich afspeelt weet niemand, en ze jagen op hazen. En hazen staan voor hun metafoor voor alles wat met burgerlijke correctheid te maken heeft. Zo gaan ze iedere nacht op hazenjacht en proberen ze de burgerij overhoop te schieten, fonteinen met graffiti te bekladden en noem maar op. Om zo de burgerij te ontregelen. En dat dan door middel van dans, beweging en muziek.’

Theatermaker Anna Maria Versloot kwam al doorklikkend op Facebook op het idee voor haar voorstelling Bake That Awesome Pie. Ze stuitte op twee filmpjes: een online tutorial over hoe je een Parmezaanse kaas moet openmaken, en een vlog getiteld: How to get that love life you desire. ‘De mensen die dat online hebben gezet die hebben daar een bedoeling mee, maar onbedoeld onthullen ze veel meer over zichzelf. De vlogster bijvoorbeeld, stelt zich eigenlijk als een hedendaagse goeroe op, over hoe je gelukkig wordt met jezelf. Maar in haar stem zitten af en toe breekmomenten waardoor we erachter kwamen dat ze waarschijnlijk helemaal niet practiced what she preaches. En dan wordt ze natuurlijk dramatisch interessant.’ Hoe uiteenlopend ze ook zijn, een belangrijk ding hebben de twee personen in de filmpjes met elkaar gemeen. ‘Ze komen taal tekort om uit te leggen wat ze bedoelen. Het gaat over het aloude verlangen naar verbinding.’

Foto: Bas Czerwinsi

Foto: Bas Czerwinsi

Het jonge muziektheatercollectief Club Gewalt host, voor het tweede jaar op rij, de Fringe Nachtclub. Een Napolitaans feest van tweeëneenhalf uur, vol korte performances. Een continuüm van wilde introducties, noemt performer Dook van Dijck het. ‘We hebben twee fascinaties gebruikt als inspiratie: de openingsscene uit La Grande Bellezza en Kanye West, die zich in 2020 verkiesbaar wil stellen als nieuwe president. Het gegeven dat iemand zo buiten zichzelf treedt en echt denkt dat ‘ie de nieuwe God is, wilden we combineren met dat Italiaanse feest waar ook iedereen een driedubbele uitvergroting van zichzelf maakt.’

En zo zijn er nog zo’n zevenenzeventig nieuwe voorstellingen te bekijken, kriskras door de stad.

Amsterdam Fringe Festival, vanavond t/m 11 september http://www.amsterdamfringefestival.nl