Jeugdtheater Het verhaal van het verhaal (8+)
Door Het Zuidelijk Toneel, Theater Artemis
Gezien 15 september 2018, Theaters Tilburg


Wie naar een voorstelling van regisseur Jetse Batelaan gaat, weet dat er een loopje gaat worden genomen met de theaterconventies. In zijn nieuwste voorstelling is dat niet anders: acteurs, decor en publiek hebben zich ditmaal weliswaar keurig verzameld in de schouwburg, maar Het Verhaal komt maar niet opdagen.

Wat te doen?

Want zonder de structuur van Het Verhaal, blijken die personages ook maar gewoon rare, ronddolende creaturen – die uit pure verveling de theaterzaal slopen of handtassen van toeschouwers jatten. Ook het decor krijgt geen vorm zonder enige anekdotiek: willekeurige objecten schuiven op en af maar krijgen geen betekenis.

Ondertussen komt een achtjarige Sander (verbeeld door een tien meter hoge, bordkartonnen Cristiano Ronaldo in Juventus-shirt) op – die ondanks strenge waarschuwingen van zijn vader over de rand van het podium gluurt – en dus de angstaanjagende afgrond van de werkelijkheid inkijkt. Maar zonder verhaal blijft ook hij een vlak, eendimensionaal personage.

Op enig moment wordt Het Verhaal geboren, maar heeft het nog een lange weg te gaan voor het in de schouwburg belandt. “Had ik maar een stevige rode draad,” verzucht Het Verhaal als hij het torenhoge podium uiteindelijk nadert. “Maar ik heb alleen maar losse eindjes.” Deze voorstelling is een pleidooi voor die losse eindjes, voor een wereld zonder logica of samenhang. Niet voor niets gaan de volwassenen deze bizarre wereld angstig uit de weg en benen ze vlug naar een bouwmarkt, een saaie wereld die ze wél snappen, waarin boutjes en moertjes een maakbaar leven vertegenwoordigen.

In Het verhaal van het verhaal lijkt iedereen ergens op te wachten of naar te snakken, maar uit die ongrijpbare verveling, die oeverloze terloopsheid, destilleert Batelaan een wonderlijk universum.

En het gekke is: het ontstaat onder je neus, maar je ziet het pas als je je eraan overgeeft, in een adembenemend slotbeeld, waarin alle losse elementen samenkomen, en op een ongelooflijk esthetische wijze niets representeren.