Jeugdtheater De krijtkring (10+)
Door De Toneelmakerij
Gezien 7 oktober 2018, Stadsschouwburg Haarlem


“Wat gris je mee als de bommen vallen?” Met die vraag opent de voorstelling De krijtkring, de jeugdtheaterversie van Bertolt Brechts De Kaukasische Krijtkring (1944).

Het is na 28 jaar de afscheidsvoorstelling van Liesbeth Coltof als artistiek leider van de Toneelmakerij. Met deze regie brengt ze een belangrijk verhaal vol actuele thema’s, zeker ook voor jonge kinderen.

Want wat is rechtvaardigheid in tijden van oorlog? Hoe werken de regels als je op de vlucht bent, en wat blijft er over van je dromen?

Als de revolutie uitbreekt slaat de rijke gouverneursvrouw op de vlucht en laat haar pasgeboren kind achter. Werkster Groesje ontfermt zich over de baby en neemt haar mee als ze ternauwernood op de vlucht slaat. Ze brengt grote offers voor het welzijn van het kind – offers die haar eigen levensgeluk pontificaal in de weg staan.

Tegenover de heldere, vaak humoristische tekstbewerking van Roel Adam plaatst Coltof intuïtieve, rauwe en verstilde beelden. Er is sterke muziek van Frédérique Spigt – onder andere een rap van Russische wolfsmannen met bontmutsen – en uitgesproken personages. Rop Verheijen gaat vrolijk los op zijn travestierollen, Victor IJdens is aanstekelijk als romantische soldaat en Roel Adam zelf speelt een mooie rol als dorpsrechter: een schoft met het hart op de goede plek.

Maar prachtige spil in het negenkoppige acteurs- en muzikantenensemble is Carmen van Mulier als Groesje, vurig en vastberaden in de liefde die ze voor het kind heeft opgevat. “Ik snij je aan mij vast met een donzen dolk,” zingt ze haar toe.

De krijtkring is als de oorlog waar het over handelt: wervelend, grillig, gevaarlijk, overweldigend. Het is in dat kader ook precies als dat andere thema waar het over handelt: liefde.

Kortom, een waardig slotakkoord van Coltof bij ‘haar’ Toneelmakerij. Gelukkig voor alle (toekomstige, voormalige en huidige) kinderen is het niet haar afscheid als jeugdtheatermaker: Coltof is nog lang niet van plan te stoppen.