Theater Het jaar van de man
Door Bart & Maarten
Gezien 8 maart 2019, Café de Morgenster, Café Theater Festival (Utrecht)


2019 is het jaar van de man. De man moet, om Matthijs van Nieuwkerk te parafraseren, aan de bak. Maar wat voor man en welke bak? Wat definieert de man in deze verwarrende tijd van genderfluïditeit? Het duo Bart & Maarten zoekt het uit tijdens het Café Theater Festival in Utrecht. Twee wat oudere mannen slaan de boel vanaf de hoek van de bar, op wat ik vermoed wat al jaren hun vaste barkrukken zijn, met de nodige scepsis gade.

Het is haast onmogelijk om iets origineels toe te voegen aan de enorme hoeveelheid theatervoorstellingen die er al gemaakt zijn over de moderne man. En ondanks de aanstekelijke energie waarmee Maarten Hopman en Bart Klop, onder pianobegeleiding van Stefan Bos, de bar van Café de Morgenster dit weekend onveilig maken, voegen ze inhoudelijk niet veel toe.

Want alle goedbedoelde ironie waarmee ze hun onderwerp behandelen ten spijt, vertrekken ze steevast vanuit het lang geleden al uitgekauwde beeld van de uitsluitend voetbal kijkende, bier drinkende, moppen tappende, vrouwen verslindende, stropdas dragende man. En dan kun je ironiseren, contrasteren, uitvergroten of belachelijk maken wat je wilt – je blijft je verhouden tot die clichés.

Ze beheersen hun satire, maar hoe zeer ze ook de draak steken met de thematiek, uiteindelijk spelen ze zelf de hele voorstelling op veilig. De ingestudeerde biechten van onveilige situaties kosten hen geen enkele moeite. Echte kwetsbaarheid komt daar niet aan te pas. Alles loopt uit in een flauwe mop of wordt vroegtijdig afgekapt voor een volgende sketch.

Het jaar van de man is een energieke montage aan scènes en liedjes rondom mannelijkheid. Hopman en Klop – beiden afgestudeerd als muziektheatermakers aan ArtEZ – maken er onder coaching en eindregie van Loes Luca een uitbundig feestje van, met een aantal mooi gezongen liedjes en de nodige (lekker ongemakkelijke) publieksinteractie.

Resultaat: een vrolijke, muzikale voorstelling met heel veel vaart en (zelf)spot, maar inhoudelijk volstrekt overbodig. De twee mannen aan de bar lijken zich na wat aanvankelijk verzet overigens uiteindelijk uitstekend te hebben vermaakt.