Wijdlopige montage over lijden en geluk

Foto: Sanne Peper

Geluk · Toneelschuur Producties, Nina Spijkers
Gezien: 8 februari 2018, Toneelschuur (Haarlem)
Te zien: t/m 24 maart (tournee)


Als ‘het lijden’ een personage zou zijn, zou het waarschijnlijk een rood wezentje met een Brabantse tongval zijn, met een irritant willekeurige naam: Gerben bijvoorbeeld. Sympathiek maar geagiteerd, als opgejaagd wild dat zelf niet begrijpt wat nou het probleem is met hem.

Gerben, gepersonifieerd ongeluk; daar kun je wat mee. Dat kun je vastpakken, dat klauwt zich aan je vast. Dat geldt bepaald niet voor zijn tegenpool: geluk – dat is abstract, vluchtig en glipt steevast tussen je vingers door zodra je het denkt te kunnen grijpen. Lees verder

Verenigde Podiumkunstenfestivals start project ‘Geef een toegift’

De Verenigde Podiumkunstenfestivals start dit jaar met het project ‘Geef een toegift’, waarin het publiek wordt opgeroepen een extra entreekaartje te kopen voor iemand met minder financiële middelen. Op die manier hopen de festivals de podiumkunsten toegankelijker te maken, zetten ze in op inclusiviteit en diverstiteit en onderstrepen ze hun verbindende kracht.

Bij aankoop van een entreekaartje wordt de bezoeker gevraagd een extra kaartje aan te schaffen voor een geïnteresseerde die niet de financiële middelen bezit om zelf een kaartje te kopen. Wie vervolgens voor het extra kaartje in aanmerking komt en hoe het kaartje daar belandt, wordt per festival op lokale schaal bekeken, licht een woordvoerder van de organisatie toe. ‘Een festival zou bijvoorbeeld kunnen samenwerken met de plaatselijke voedselbank.’ Lees verder

De fundamenten ter discussie

Foto: Koen Broos

HelloGoodbye · Cie. De Koe
Gezien: 10 januari 2018, Toneelschuur (Haarlem)
Te zien: t/m 17 februari (tournee)


Een stukje verderop wordt een toren gebouwd. Of althans, dat is de bedoeling.  Niemand weet precies waar de toren voor dient, àls er al daadwerkelijk sprake van een toren is natuurlijk. Want het kan ook een tunnel zijn, oppert er een. Met een toren als het uiterste puntje. Ga maar na: wanneer gaat een tunnel over in een toren?

Het is eigenlijk maar het beste het er niet over te hebben, concluderen ze uiteindelijk. Want tenslotte weten ze er helemaal niets van. Maar als je niet eens weet waar je het niet over hebt, hoe weet je dan waar je het wel over hebt? In HelloGoodbye wordt chaos en verwarring tot de hoogste kunstvorm verheven. Lees verder

Een zwarte man in een witte wereld

Foto: Sanne Peper

Othello · Het Nationale Theater
Gezien: 3 februari 2018, HNT Studio’s (Den Haag)
Te zien: t/m 31 maart (tournee)


Shakespeares Othello gaat over een gewaardeerde generaal die zijn haatdragende rechterhand Jago passeert, en dat uiteindelijk met zijn leven (en dat van zijn lief en een aantal anderen om hem heen) bekoopt. Dat deze Othello een zwarte man is in een wereld die verder uitsluitend door witte mensen wordt bevolkt, leek lange tijd maar bijzaak.

Maar als, aan het eind van deze voorstelling, Othello lijnrecht tegenover zijn vijanden staat – die zich verenigen in slogans als ‘een wilde blijft een wilde’, hem zonder blikken of blozen ‘een tropische mascotte’ noemen, of een ‘diklip’ – vraag je je af hoe willekeurig zijn huidskleur eigenlijk is in dit geheel. Want we zien dat ook degenen die Othello voorheen hoog hadden zitten, zich bij twijfel liever voegen bij zijn tegenstanders, die deze vreemdeling (of gelukzoeker, zo je wilt) liever kwijt zijn dan rijk. En dan blijkt vriendschap niet meer dan verkapte tolerantie, die zodra de kans zich voordoet net zo makkelijk omslaat in afwijzing. Lees verder

Belastingdienst wilde Joop van den Ende uit bestuur eigen Foundation

Foto: ANP

De Belastingdienst heeft vorig jaar geëist dat Joop van den Ende zich zou terugtrekken uit zijn stichting VandenEnde Foundation, na constatering dat het bestuur niet onafhankelijk genoeg zou zijn. Toen die vervolgens dreigde te stoppen met geld geven, nam de fiscus genoegen met een mildere oplossing: de komende maanden zullen er twee nieuwe, onafhankelijke bestuurders aan het bestuur worden toegevoegd.

Omdat de stichting sinds 2012 te boek staat als ANBI (Algemeen Nut Beogende Instelling) is het, onder bepaalde voorwaarden, mogelijk om giften af te trekken van de belasting en gelden er een aantal andere belastingvoordelen. Maar omdat de stichting op dit moment wordt bestuurd door Van den Ende, zijn vrouw, zijn accountant en zijn advocaat, zou volgens de Belastingdienst niet worden voldaan aan het vereiste beschikkingsmachtcriterium: ‘Een natuurlijk persoon of een rechtspersoon in de functie als bestuurder en/of beleidsbepaler mag niet over het vermogen van de instelling beschikken alsof het zijn eigen vermogen is. (…) Concreet betekent dit dat geen van de bestuursleden van de instelling een meerderheid van de zeggenschap mag hebben.’ (bron: algemene regelgeving ANBI) Lees verder

King Lear in een uit elkaar vallende Europese Unie

Foto: Kurt van der Elst

King Lear · Het Zuidelijk Toneel, hetpaleis
Gezien: 2 februari 2018, Stadsschouwburg Utrecht
Te zien: t/m 24 februari (tournee)


Strak in het pak, met rolkoffers en kartonnetjes koffie, kruisen de personages elkaar op een nagenoeg lege speelvloer. In deze sterk geactualiseerde King Lear is het niet moeilijk om je hedendaags Brussel voor te stellen, centrum van een uit elkaar vallende eenheid.

“Witte zwanen, zwarte zwanen/ Wie gaat er mee naar Engeland varen?/ Engeland is gesloten/ De sleutel is gebroken/” Dat onschuldige kinderliedje, met die ineens zo politiek-actuele lading, opent de voorstelling – gezongen door de drie giechelende zusjes Goneril, Regan en Cordelia. Hun vader, koning Lear, wil zijn rijk onder hen verdelen, maar waar de eerste twee hem naar de mond praten, weigert Cordelia. Lees verder

De volwassene ontmaskerd

Foto: An Sofie Kesteleyn

KID (8+) · BOG, Het Zuidelijk Toneel, hetpaleis
Gezien: 21 januari 2018, TR Rotterdamse Schouwburg
Te zien: t/m 6 april (tournee)


Disclaimer: ik heb de voorstelling maar voor de helft gezien. Dat geldt overigens voor alle toeschouwers: een grote wand scheidt de twee tegenovergestelde tribunes van elkaar. De ene tribune is uitsluitend voor de kinderen, de ander alleen voor volwassenen.

De eerste jeugdvoorstelling van theatercollectief BOG is een snelcursus volwassen-zijn. In vijf kwartier wordt de volwassene ontmaskerd, althans, dat horen we de spelers aan de kinderen beloven, daar aan de andere kant van die muur. Lees verder